GÖZLÜKLÜ MUTUR

Gözlüklü mutur (Phocoena dioptrica), spectacled porpoise olarak da adlandırılan ve hakkında çok az bilgi bulunan bir deniz memelisidir. Bu tür hakkında bilinenlerin çoğu, Tierra del Fuego kıyısına vurmuş bireylerin iskeletlerinin incelenmesiyle elde edilmiştir; 1976 yılına kadar sadece 10 adet gözlüklü mutur gözlemlenmiştir. Phocoena dioptrica ilk olarak 1912’de Arjantin’de mahsur kalan hamile bir dişi üzerinden tanımlanmıştır. Gözlüklü mutur, yuvarlak başlı ve gagası olmayan kalın bir yapıya sahiptir. Yüzgeçleri küçüktür ve vücudun ön tarafında yer alır. Sırt yüzgeci genellikle üçgen şeklindedir ve yetişkin erkeklerde cinsiyete bağlı olarak değişen büyüklükte olabilir. Yetişkinlerde sırt yüzeyi parlak siyahtır ve yanlardan başlayarak karın bölgeleri tamamen beyazdır; siyah ile beyaz arasındaki geçiş çok keskindir. Bu türün vücut ölçüleri değişkendir. Tierra del Fuego’dan alınan örneklerde dişiler 124,6 cm ile 203,5 cm arasında değişen uzunluklara sahipken, erkek bireylerin boyları 109 cm ile 224 cm arasında ölçülmüştür. Tahmini maksimum ağırlıklar bir dişi için 85 kg, bir erkek için 115 kg civarındadır. Diğer kıyılarda mahsur kalan bireylerin ölçümleri de bu aralıklardadır. Gözlüklü muturun sıra dışı renkleri, küçük başı ve yüz hatları ile erkek bireylerin büyük sırt yüzgeçleri sayesinde kolayca ayırt edildiği belirtilir. Hem serinılıman hem Antarktika altı hem de Antarktika sularındairesel dağılım gösterir. Asıl yaşam alanlarının açık denizlerde olduğu düşünülmektedir; kıyıya vurmalar sadece nadiren gözlenir. Beslenme davranışı hakkında doğrudan gözlem bulunmamakla birlikte kıyıya vuran bireylerden alınan mide örneklerinde bazı hamsi türleri ve karidesler tespit edilmiştir. Gözlüklü muturların denizde görülmesi oldukça zordur ve yüzme davranışları “göze çarpmayan” olarak tanımlanmıştır. Mevsimsel göçleri, üreme ve hamilelik dönemleri hakkında çok az bilgi vardır. Tür hakkında bilginin sınırlı olması nedeniyle Uluslararası Doğa Koruma Birliği’nin Kırmızı Listesi’nde “yetersiz veri” olarak sınıflandırılması önerilmektedir ve popülasyon trendleri konusunda kesin veri bulunmamaktadır.